Στις 26 Νοεμβρίου αναμένεται να παρουσιαστεί στη Βουλή το προσχέδιο για το Εθνικό Απολυτήριο και την αναμόρφωση του Λυκείου, ενώ παραμένουν ανοιχτές κρίσιμες αποφάσεις για τον τρόπο αξιολόγησης των μαθητών, τη σύνδεση του απολυτηρίου με την πρόσβαση στα πανεπιστήμια και τη διεξαγωγή των εξετάσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες του esos, ο πρόεδρος της Επιτροπής Εθνικού Διαλόγου, Μιχάλης Σφακιανάκης, θα παρουσιάσει τις προτάσεις στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, υπό την προεδρία του Χριστόδουλου Στεφανάδη.
Η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη αναμένεται να αναπτύξει τις βασικές κατευθύνσεις του σχεδιασμού, ο οποίος προέκυψε από την επεξεργασία προτάσεων στο πλαίσιο του Εθνικού Διαλόγου, με τη συμμετοχή 106μελούς επιτροπής.
Ποιους μαθητές αφορά το νέο σύστημα
Σύμφωνα με τις δηλώσεις της υπουργού Παιδείας, οι σημερινοί μαθητές της Α΄ Γυμνασίου προβλέπεται να είναι η πρώτη γενιά που θα ενταχθεί στο νέο σύστημα Εθνικού Απολυτηρίου και εισαγωγής στα ΑΕΙ.
Αντίθετα, οι μαθητές που φοιτούν σήμερα στη Β΄ και Γ΄ Γυμνασίου δεν επηρεάζονται από τον συγκεκριμένο σχεδιασμό. Η τελική μορφή του συστήματος αναμένεται να οριστικοποιηθεί μέσα στο 2027.
Στόχος του υπουργείου είναι η κατάρτιση του σχεδίου νόμου μεταξύ Δεκεμβρίου και Ιανουαρίου, ώστε να ακολουθήσει η κατάθεσή του στη Βουλή.
Τα τρία σενάρια για το Εθνικό Απολυτήριο και τις εξετάσεις
Η ενδιάμεση έκθεση δεν καταλήγει σε οριστικό μοντέλο εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση. Εξετάζονται τρεις βασικές επιλογές.
Η πρώτη προβλέπει τη διαμόρφωση του βαθμού του Εθνικού Απολυτηρίου μέσω ενδοσχολικής αξιολόγησης, με χωριστές εθνικές εξετάσεις για την πρόσβαση στα ΑΕΙ.
Η δεύτερη περιλαμβάνει δύο διακριτές εθνικές εξεταστικές διαδικασίες: μία για την απόκτηση του απολυτηρίου και μία για την εισαγωγή στα πανεπιστήμια. Εξετάζεται επίσης ειδικότερη εκδοχή με ενιαία εξέταση γενικών γνώσεων πολλαπλής επιλογής.
Η τρίτη επιλογή αφορά ένα ενιαίο σύστημα εθνικών εξετάσεων, το οποίο θα εξυπηρετεί τόσο την πιστοποίηση της ολοκλήρωσης του Λυκείου όσο και την κατάταξη των υποψηφίων στα ΑΕΙ, με διαφορετικά κριτήρια υπολογισμού για κάθε λειτουργία.
Ανοιχτά παραμένουν το ενδεχόμενο συνυπολογισμού του βαθμού απολυτηρίου για την εισαγωγή στα πανεπιστήμια, η βαρύτητα της σχολικής αξιολόγησης και η συμμετοχή της Β΄ Λυκείου στη διαμόρφωση του τελικού βαθμού.
Παράλληλα, εξετάζονται διαφορετικοί τρόποι οργάνωσης των εξετάσεων, όπως η δυνατότητα δεύτερης εξεταστικής περιόδου για βελτίωση βαθμολογίας και η κατανομή των εξετάσεων σε δύο στάδια κατά τη Γ΄ Λυκείου.
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται και διαδικασία συμπληρωματικής κάλυψης κενών θέσεων στα πανεπιστήμια, γνωστή ως Clearing, χωρίς τη διεξαγωγή νέων εξετάσεων.
Λιγότερη ύλη και διαφορετική αξιολόγηση
Η προτεινόμενη μεταρρύθμιση δεν περιορίζεται στο εξεταστικό σύστημα. Η ενδιάμεση έκθεση αναδεικνύει την ανάγκη αναδιάταξης και, όπου απαιτείται, ελάφρυνσης της διδακτέας ύλης.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται η ενίσχυση των ουσιωδών γνώσεων, η σύνδεση της διδασκαλίας με μετρήσιμα μαθησιακά αποτελέσματα και η μετατόπιση της αξιολόγησης από την αποστήθιση στην κατανόηση και την εφαρμογή γνώσεων.
Για τα ΕΠΑΛ προβλέπεται ιδιαίτερη προσαρμογή του εξεταστικού περιεχομένου, με στόχο την αναβάθμιση της επαγγελματικής εκπαίδευσης ως ισότιμης μαθησιακής διαδρομής.
Ψηφιακό Αρχείο Μαθητή και προστασία δεδομένων
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται επίσης η δημιουργία Ψηφιακού Εκπαιδευτικού Αρχείου Μαθητή, με επίσημο ακαδημαϊκό πυρήνα το MySchool.
Το σύστημα θα μπορούσε να αποτυπώνει τη σχολική διαδρομή, τις βαθμολογίες, τις απουσίες και τις πιστοποιήσεις, διατηρώντας χωριστά τα συμπληρωματικά στοιχεία δραστηριοτήτων και τα ευαίσθητα υποστηρικτικά δεδομένα.
Η έκθεση προκρίνει το μαθητικό portfolio να έχει συμπληρωματικό, μη βαθμολογούμενο χαρακτήρα και να μη χρησιμοποιείται ως κριτήριο πρόσβασης στα ΑΕΙ.
Σε εκκρεμότητα η συμμετοχή μαθητών και γονέων
Παρά την πρόοδο στην επεξεργασία των προτάσεων, δεν έχει ενεργοποιηθεί ακόμη η ηλεκτρονική πλατφόρμα που είχε εξαγγελθεί για τη συμμετοχή μαθητών και γονέων στον Εθνικό Διάλογο.
Μέσω αυτής προβλεπόταν να κατατίθενται απόψεις και προτάσεις για τις αλλαγές στο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο.
Η παρουσίαση της 26ης Νοεμβρίου αποτελεί το επόμενο σημαντικό βήμα στον σχεδιασμό. Ωστόσο, οι τελικές αποφάσεις για τη μορφή των εξετάσεων, τον υπολογισμό της βαθμολογίας και την πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση παραμένουν αντικείμενο επεξεργασίας και δεν συνιστούν ακόμη οριστικό νομοθετικό πλαίσιο.
